حاج میرزا حسن، مشهور به «زرین‌قلم» و متخلص به «تاج‌الشعراء» از هنرمندان برجسته و صاحب‌سبک اواخر دوره قاجار بود که در خوشنویسی، نقاشی و شعر تبحر داشت. لقب «زرین‌قلم» به دلیل مهارت بی‌نظیر او در کتابت و زرنگاری توسط دربار ناصرالدین‌شاه به وی اعطا شد. اوج فعالیت هنری او مقارن با سلطنت ناصرالدین‌شاه و مظفرالدین‌شاه قاجار بود و آثار باقیمانده از او اغلب بین سال‌های ۱۲۹۵ تا ۱۳۲۶ ه.ق تهیه شده‌اند. زرین‌قلم را می‌توان از پیشگامان هنر گرافیک سنتی و «نقاشیخط» در ایران دانست. او مهارت ویژه‌ای در ترکیب حروف برای خلق تصاویر داشت و آیات قرآن و ادعیه و اشعار را به شکل حیوانات (شیر، پرنده)، اشیاء (کشتی، لنگر، کشکول) و حتی چهره‌های انسانی طراحی می‌کرد.

زرین‌قلم در آثار خود شیوه خاصی داشت. او عبارت اصلی را با خط نستعلیق درشت می‌نوشت و بدنه حروف و کلمات را با گل‌ها و نقوش گیاهی و تصاویر مختلف پر می‌کرد. اطراف اثر را نیز با تزیینات و خطوط مختلف می‌آراست تا جایی که اثر فراتر از یک قطعه خوشنویسی صرف، یک ساختار معماری‌گونه و بصری می‌یافت که در آن متن به تصویر تبدیل شده است.

آثار زرین‌قلم چند ویژگی شاخص دارد که همگی به بهترین وجه در این قطعه جلوه‌گر است:

1. خط گلزار. در این خط فضای داخلی حروف با نقوش گل و مرغ، شکارگاه، چهره‌های انسانی یا ریزنویسی آیات و اشعار پر می‌شد. به عبارت دیگر در این خط عناصر تزیینی از اطراف حروف به داخل آن‌ها منتقل می‌شوند و معلوم نیست نقاشی، خط را نوشته یا خط، نقاشی را کشیده است؟ زرین‌قلم در این شیوه استاد بود و در قطعه حاضر نیز فضای داخلی متن اصلی یعنی عبارت «شرف دارد محمد بر انبیا» به همین صورت تزیین شده است.
2. تنوع خطوط در اندازه‌های مختلف. او به «هفت قلم» خوشنویسی تسلط داشت و در یک تابلو، ترکیبی از خطوط نستعلیق، شکسته، نسخ، ثلث و طغرا را با دانگ‌های مختلف با مهارت در کنار هم اجرا کرده است.
3. چپه‌نویسی یا وارونه‌نویسی. یکی از تکنیک‌های دشوار که زرین‌قلم در آن تبحر داشت، چپه‌نویسی یا وارونه‌نویسی بود که اغلب به صورت قرینه در آثارش دیده می‌شود. این شیوه یک ترفند هوشمندانه بصری برای ایجاد تقارن، تعلیق در خوانش و تبدیل نوشتار به یک بافت گرافیکی است. هنرمند با این کار، مخاطب را از «خواندن» باز می‌دارد و به «دیدن» فرامی‌خواند.
4. تراکم و درهم‌تنیدگی کلمات (سیاه‌مشق‌گونه)، عدم وجود فضای منفی خالی، و تسلط بر فضاسازی نیز از دیگر ویژگی‌های آثار زرین‌قلم است. او اشعار و روایات و مطالب فضاهای داخلی اثر را به گونه‌ای کتابت کرده که آن‌ها از ماهیت حرف و کلام خارج شده و به موتیف‌های بصری تبدیل شده‌اند.

حاشیه صورتی رنگ اثر نیز به زیبایی با طلا و لاجورد تذهیب شده است.

حسن زرین‌قلم (سده چهاردهم هجری قمری)

میرزا حسن زرین‌قلم خوشنویس، تصویرگر و شاعر دوره قاجار بود که به هفت قلم و کتابت طغراهای تزیینی تسلط کامل داشت. او در نظم و نثر هم دست داشت و تخلصش «تاج الشعرا» بود. زرین‌قلم از 1301 تا 1315 هجری قمری در تهران فعالیت می‌کرد.